ကမ္ဘာ့ဖလား သမိုင်းတစ်လျှောက် အနီကတ် အများဆုံးရခဲ့တဲ့ ကစားသမားများ၊ အသင်းများနဲ့ မှတ်တမ်းဝင် ဖြစ်ရပ်များ

ဇီဒန်းရဲ့ မာတာရာဇီ ရင်ဘတ်ကို ခေါင်းနဲ့ တိုက်တဲ့ ဖြစ်ရပ် ကနေ ဝိန်း ရူနီရဲ့ ပြိုင်ဘက်ကို နင်းမိလို့ အနီကတ်ပြခံရတဲ့ ဖြစ်ရပ်အထိ ကမ္ဘာ့ဖလားမှာ အနီကတ် ပြဿနာတွေ များစွာ ရှိခဲ့ပါတယ်။ ဒီတော့ ကမ္ဘာ့ဖလား သမိုင်းတစ်လျှောက် ဘယ်ကစားသမားတွေနဲ့ ဘယ်အသင်းတွေက အနီကတ် အများဆုံး ပြသခြင်းခံခဲ့ရလဲဆိုတာကို ဖော်ပြပေးသွားပါမယ်။

ကမ္ဘာ့ဖလားသမိုင်းမှာ အနီကတ် အများဆုံးပြခံရတဲ့ ကစားသမားများ

ကမ္ဘာ့ဖလားရဲ့ နှစ်ပေါင်းများစွာ ရှည်လျားတဲ့ သမိုင်းကြောင်း တစ်လျှောက်မှာ ထုတ်ပယ်ခံရတဲ့ ကစားသမား စုစုပေါင်း ၁၇၄ ဦး အထိ ရှိခဲ့ဖူးပါတယ်။ ဒါပေမယ့် အဲဒီအထဲမှာ အနီကတ် တစ်ကြိမ်ထက်မက ပြသခံခဲ့ရတဲ့ ကစားသမားဆိုလို့ ကမ္ဘာပေါ်မှာ နှစ်ယောက်ပဲ ရှိပါသေးတယ်။ သူတို့ ကတော့ ကင်မရွန်း အသင်းရဲ့ ရီဂို ဘတ်ဆောင်းနဲ့ ပြင်သစ် အသင်းရဲ့ ဇနက်ဒင် ဇီဒန်း တို့ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

ရီဂို ဘတ်ဆောင်းဟာ အသက် ၁၇ နှစ်သား အရွယ်လေးနဲ့တင် ၁၉၉၄ ခုနှစ် အမေရိကန် ကမ္ဘာ့ဖလား ပြိုင်ပွဲ အတွက် နည်းပြ ဟင်နရီမီချယ်ရဲ့ ကင်မရွန်း လူစာရင်းမှာ မမျှော်လင့်ဘဲ ရွေးချယ်ခြင်း ခံခဲ့ရသူပါ။ အုပ်စု အဖွင့်ပွဲစဉ် ဖြစ်တဲ့ ဆွီဒင်နဲ့ပွဲမှာ ပါဝင်ကစားခဲ့ပြီးနောက် ဒုတိယမြောက်ဖြစ်တဲ့ ဘရာဇီးလ်နဲ့ပွဲ မှာတင် အနီကတ်ပြပြီး ကွင်းထဲကနေ ထုတ်ခံခဲ့ရပါတယ်။ သူဟာ အသက် ၁၇ နှစ်နဲ့ ၃၅၈ ရက်နဲ့ ကမ္ဘာ့ဖလား သမိုင်းမှာ အနီကတ် အပြခံရဆုံး အသက် အငယ်ဆုံး ကစားသမား အဖြစ် မှတ်တမ်းဝင်နေဆဲ ဖြစ်သလို ကမ္ဘာ့ဖလားမှာ အနီကတ်ပြခံရတဲ့ တစ်ဦးတည်းသော ဆယ်ကျော်သက် ကစားသမားလည်း ဖြစ်ပါတယ်။

သူ့ရဲ့ ဒုတိယမြောက် အနီကတ် ကတော့ လေးနှစ်အကြာ ၁၉၉၈ ကမ္ဘာ့ဖလား အုပ်စု နောက်ဆုံး ပွဲစဉ်မှာ ဖြစ်ပွားခဲ့တာပါ။ ချီလီ အသင်းနဲ့ ၁-၁ သရေကျပြီး ကင်မရွန်းအသင်း အုပ်စု အဆင့် ကနေ လှည့်ပြန်ခဲ့ရတဲ့ ပွဲမှာ သူ ထပ်ပြီး အနီကတ် ပြခံခဲ့ရတာ ဖြစ်ပါတယ်။

အဲဒီ ၁၉၉၈ ပြိုင်ပွဲမှာပဲ ပြင်သစ် အသင်းရဲ့ ကျောနံပါတ် ၁၀ ကစားသမား ဖြစ်တဲ့ ဇီဒန်း ဟာလည်း သူ့ရဲ့ ပထမဆုံး အနီကတ်ကို ရရှိခဲ့ပါတယ်။ အုပ်စု ဒုတိယပွဲစဉ် ဆော်ဒီအာရေဗျနဲ့ ပွဲမှာ ပြိုင်ဘက် ကစားသမား ဖူအတ်အန်ဝါကို နင်းမိခဲ့တာကြောင့် အနီကတ်ပြခံခဲ့ရတာပါ။

ဒါပေမယ့် အဲဒီအနီကတ်က ပြင်သစ်သားကြီးရဲ့ ခြေစွမ်းကို တားဆီးမထားနိုင်ခဲ့ပါဘူး။ သူဟာ ဗိုလ်လုပွဲမှာ နှစ်ဂိုး အထိ သွင်းယူပေးခဲ့ပြီး ပြင်သစ်အသင်းကို အိမ်ကွင်းမှာတင် ကမ္ဘာ့ဖလား ချန်ပီယံဆုကို ပထမဆုံး အကြိမ် ပင့်မြှောက်နိုင်အောင် စွမ်းဆောင်ပေးခဲ့ပါတယ်။

ဇီဒန်းရဲ့ ဒုတိယမြောက် အနီကတ်ကတော့ ကမ္ဘာ့ဖလား သမိုင်းမှာ အဆိုးရွားဆုံး အဖြစ် လူပြော အများဆုံး ဖြစ်ရပ်တစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့ပါတယ်။ ၂၀၀၆ ကမ္ဘာ့ဖလား ဗိုလ်လုပွဲမှာ ဇီဒန်းဟာ အီတလီ နောက်ခံလူ မာတာရာဇီရဲ့ ရင်ဘတ်ကို ခေါင်းနဲ့ ဆောင့်တိုက်ခဲ့တာကြောင့် အချိန်ပိုမှာ အနီကတ်နဲ့ အထုတ်ခံခဲ့ရပါတယ်။ ဒါဟာ သူ့ရဲ့ ပရော်ဖက်ရှင်နယ် ဘောလုံးသမား ဘဝ နောက်ဆုံး လုပ်ရပ် ဖြစ်ခဲ့ပြီး အဲဒီပွဲမှာ ပြင်သစ် အသင်းဟာ အီတလီကို ပင်နယ်တီ အဆုံးအဖြတ်နဲ့ ရှုံးနိမ့်ပြီး ဒုတိယနဲ့ပဲ ကျေနပ်ခဲ့ရပါတယ်။

ကမ္ဘာ့ဖလား ဗိုလ်လုပွဲ အတွင်း ပြသခဲ့တဲ့ အနီကတ်များ

၂၀၀၆ ခုနှစ်က အီတလီနဲ့ ပွဲမှာ ဇီဒန်း အနီကတ်ပြခံရတဲ့ ဖြစ်ရပ်ဟာ ကမ္ဘာ့ဖလား အမျိုးသား ဗိုလ်လုပွဲ သမိုင်းတစ်လျှောက် ပြသခဲ့တဲ့ အနီကတ် ၅ ကတ်ထဲက တစ်ကတ် အပါအဝင် ဖြစ်ပါတယ်။ ဗိုလ်လုပွဲတွေမှာ အနီကတ်ပြခံရဖူးသူတွေက အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်ပါတယ်။

ပီဒရို မွန်ဇွန် – အာဂျင်တီးနား နဲ့ အနောက်ဂျာမနီ (၁၉၉၀)
ဂတ်စတာဗို ဒီဇော့တီ – အာဂျင်တီးနား နဲ့ အနောက်ဂျာမနီ (၁၉၉၀)
မာဆယ် ဒက်ဆယ်လီ – ပြင်သစ် နဲ့ ဘရာဇီး (၁၉၉၈)
ဇနက်ဒင် ဇီဒန်း – ပြင်သစ် နဲ့ အီတလီ (၂၀၀၆)
ဂျွန် ဟေတန်ဂါ – နယ်သာလန် နဲ့ စပိန် (၂၀၁၀)

၁၉၉၀ ပြည့်နှစ် ဗိုလ်လုပွဲမှာ အာဂျင်တီးနား ကစားသမား နှစ်ဦး ဖြစ်တဲ့ ပီဒရို မွန်ဇွန်နဲ့ ဂတ်စတာဗို ဒီဇော့တီတို့ နှစ်ယောက်စလုံး အနောက်ဂျာမနီနဲ့ ပွဲမှာ အနီကတ်ပြ ထုတ်ပယ်ခံခဲ့ရတဲ့ ဖြစ်ရပ်ဟာ ကမ္ဘာ့ဖလား သမိုင်းမှာ စိတ်ပျက်စရာ အကောင်းဆုံးနဲ့ ရုပ်အဆိုးဆုံး ဗိုလ်လုပွဲ တစ်ခု အဖြစ် အမြဲတမ်း ညွှန်းဆိုခြင်းခံခဲ့ရပါတယ်။ ဒါဟာ ကမ္ဘာ့ဖလား သမိုင်းမှာ တစ်သင်းတည်း ကနေ ကစားသမား နှစ်ဦးစလုံး တစ်ပွဲတည်းမှာ အနီကတ်ပြခံရတဲ့ ပွဲစဉ် ၁၄ ပွဲထဲက တစ်ပွဲလည်း ဖြစ်ပါတယ်။

ထူးခြားချက် ကတော့ ဗိုလ်လုပွဲတွေမှာ အနီကတ်ပြခံရတဲ့ ကစားသမား ၅ ဦးထဲမှာ မာဆယ် ဒက်ဆယ်လီ တစ်ဦးတည်းသာ အနီကတ်ပြခံရပေမယ့် ပွဲအပြီးမှာ ချန်ပီယံဆုကို ဆွတ်ခူးနိုင်ခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

ကမ္ဘာ့ဖလားသမိုင်းမှာ အနီကတ် အများဆုံးရဖူးတဲ့ အသင်းများ

အမြဲတမ်း တိုက်စစ်ဆင် ကစားတတ်ပြီး လှပတဲ့ ဘောလုံးစတိုင်လ် ရှိပါတယ် ဆိုတဲ့ ဘရာဇီးလ် အသင်းဟာ မထင်မှတ်ဘဲ ကမ္ဘာ့ဖလား အမျိုးသား ပြိုင်ပွဲ သမိုင်းတစ်လျှောက်မှာ အနီကတ် အများဆုံး ရထားတဲ့ အသင်းအဖြစ် ထိပ်ဆုံးက ရပ်တည်နေပါတယ်။ အနီကတ် အများဆုံး ရထားတဲ့ နိုင်ငံတွေ ကတော့ –

ဘရာဇီးလ် – ၁၁ ကတ်
အာဂျင်တီးနား – ၁၀ ကတ်
ကင်မရွန်း – ၉ ကတ်
ဥရုဂွေး – ၉ ကတ်
နယ်သာလန် – ၈ ကတ်
အီတလီ – ၈ ကတ်
ဂျာမနီ – ၈ ကတ်
ပေါ်တူဂီ – ၆ ကတ်
မက္ကဆီကို – ၆ ကတ်
ပြင်သစ် – ၆ ကတ်
ဟန်ဂေရီ – ၅ ကတ်

ဘရာဇီးလ် အသင်း အနီကတ် အများဆုံး ဖြစ်နေရတဲ့ အကြောင်းရင်း ကတော့ သူတို့ဟာ တခြား နိုင်ငံတွေထက် ကမ္ဘာ့ဖလား ပွဲစဉ် ပိုမို ကစားထားခဲ့ရလို့လည်း ပါဝင်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် တစ်ပွဲချင်းစီ အလိုက် အနီကတ် ပြသခံရမှုကို တွက်ချက်ကြည့်မယ် ဆိုရင်တော့ ကင်မရွန်း အသင်းက သိသိသာသာ ထိပ်ဆုံးက ရှိနေပါတယ်။ သူတို့ဟာ ကမ္ဘာ့ဖလား ပွဲပေါင်း ၂၆ ပွဲပဲ ကစားရသေးပေမဲ့ အနီကတ် ၉ ကတ် အထိ ရရှိထားတာကြောင့် ပျမ်းမျှအားဖြင့် ၂.၉ ပွဲ ကစားတိုင်းမှာ ၁ ပွဲနှုန်းနဲ့ အနီကတ်ပြ ထုတ်ပယ်ခံနေရတာ ဖြစ်ပါတယ်။

တစ်ဖက် မှာတော့ ဂျပန် အသင်းဟာ ကမ္ဘာ့ဖလား သမိုင်းမှာ အသန့်ရှင်းဆုံး အသင်း အဖြစ် မှတ်တမ်းဝင်ထားပါတယ်။ သူတို့ဟာ ကမ္ဘာ့ဖလား ပွဲစဉ်ပေါင်း ၂၅ ပွဲအထိ ကစားထားခဲ့ပြီးပေမယ့် တစ်ကြိမ်မှ အနီကတ်မပြခံရဖူးတဲ့ တစ်သင်းတည်းသော အသင်း ဖြစ်ပါတယ်။

ကမ္ဘာ့ဖလားပြိုင်ပွဲ တစ်ခုတည်းမှာ အနီကတ် အများဆုံး ပြသခဲ့ရတဲ့ မှတ်တမ်း

ဂျာမနီ နိုင်ငံမှာ ကျင်းပခဲ့တဲ့ ၂၀၀၆ ကမ္ဘာ့ဖလား ပြိုင်ပွဲဟာ ပြိုင်ပွဲတစ်ခုတည်းမှာ အနီကတ် အများဆုံး ပြသခဲ့ရတဲ့ စံချိန်ကို ပိုင်ဆိုင်ထားပြီး ကစားသမား စုစုပေါင်း ၂၈ ဦးအထိ အနီကတ်ပြ ထုတ်ပယ်ခံခဲ့ရပါတယ်။ ပြိုင်ပွဲ အလိုက် အနီကတ် အများဆုံး ပြသခဲ့ရတဲ့ မှတ်တမ်းတွေ ကတော့

ဂျာမနီ (၂၀၀၆) – ၂၈ ကတ်
ပြင်သစ် (၁၉၉၈) – ၂၂ ကတ်
တောင်ကိုရီးယားနဲ့ ဂျပန် (၂၀၀၂) – ၁၇ ကတ်
တောင်အာဖရိက (၂၀၁၀) – ၁၇ ကတ်
အီတလီ (၁၉၉၀) – ၁၆ ကတ်
အမေရိကန် (၁၉၉၄) – ၁၅ ကတ်
ဘရာဇီးလ် (၂၀၁၄) – ၁၀ ကတ်

ဗိုလ်လုပွဲမှာ ဇီဒန်း အနီကတ်ပြခံရတဲ့ ဖြစ်ရပ် အပြင်၊ အဲဒီ ၂၀၀၆ ပြိုင်ပွဲမှာပဲ အင်္ဂလန် အသင်း အတွက် ကမ္ဘာ့ဖလား သမိုင်းမှာ အဆိုးရွားဆုံး ဖြစ်ရပ် တစ်ခု ဖြစ်ပွားခဲ့ပါသေးတယ်။ အဲဒါကတော့ ကွာတားဖိုင်နယ် ပေါ်တူဂီနဲ့ ပွဲမှာ ဝိန်းရူနီက ပေါ်တူဂီ နောက်ခံလူ ရီကာဒို ကာဗယ်ဟိုကို နင်းမိခဲ့တာကြောင့် အနီကတ်ပြခံခဲ့ရတဲ့ ဖြစ်ရပ်ပါ။ အဲဒီ ဖြစ်ရပ် ဖြစ်ပြီးပြီးချင်းမှာ ခရစ္စတီယာနို ရော်နယ်ဒိုက ပေါ်တူဂီ အရန်ခုံတန်းကို လှမ်းပြီး မျက်စိတစ်ဖက် မှိတ်ပြခဲ့တာကြောင့် အင်္ဂလန် ပရိသတ်တွေ ကြားထဲမှာ ဒေါသလှိုင်းတွေ ပိုမိုထန်ခဲ့ရပါတယ်။

ဒါတင်မကသေးပါဘူး၊ အဲဒီပြိုင်ပွဲမှာပဲ ကမ္ဘာ့ဖလား သမိုင်းမှာ အဆန်းပြားဆုံး ဒိုင်လူကြီးရဲ့ အမှား တစ်ခုလည်း ရှိခဲ့ပါသေးတယ်။ အဲဒါကတော့ ဒိုင်လူကြီး ဂရေဟမ် ပေါလ်ဟာ ခရိုအေးရှား နောက်ခံလူ ဂျိုးဆစ် ဆင်မူနစ်ကို အဝါကတ် သုံးကြိမ်တိုင်တိုင် ပြသပြီးမှ အနီကတ်နဲ့ ကွင်းထဲက ထုတ်ခဲ့တဲ့ ဖြစ်ရပ်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

ကမ္ဘာ့ဖလား တစ်ပွဲတည်းမှာ အနီကတ် အများဆုံး ထွက်ပေါ်ခဲ့တဲ့ မှတ်တမ်း

ကမ္ဘာ့ဖလား သမိုင်းမှာ အနီကတ်အများဆုံး ထွက်ပေါ်ခဲ့တဲ့ ပွဲကတော့ ၂၀၀၆ ခုနှစ်က ကစားခဲ့တဲ့ ပေါ်တူဂီနဲ့ နယ်သာလန် တို့ရဲ့ ပွဲစဉ်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီပွဲမှာ ဒိုင်လူကြီး ဗလန်တင် အိုင်ဗန်နော့ဗ်ဟာ တစ်ဖက်ကို နှစ်ကတ်စီနဲ့ စုစုပေါင်း အနီကတ် ၄ ကတ်အထိ ထုတ်ပြခဲ့ပါတယ်။ ဒီပွဲဟာ သမိုင်းတွင်လွန်းလှတာကြောင့် ဝီကီပီးဒီးယား မှာတောင် ‘နုရင်ဘတ် တိုက်ပွဲ’ ဆိုပြီး သီးသန့် စာမျက်နှာ တစ်ခု ရှိနေရတဲ့ အထိပါပဲ။ အဲဒီ ၁၆ သင်း အဆင့် ပွဲစဉ်မှာ ပေါ်တူဂီ အသင်းက မာနစ်ချ် ရဲ့ သွင်းဂိုးနဲ့ အနိုင်ရရှိသွားခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီပွဲမှာ ပေါ်တူဂီ အသင်းက ကော့စတင်ညာနဲ့ ဒေကိုတို့ အနီကတ်ပြခံခဲ့ရပြီး နယ်သာလန် အသင်း ကတော့ ခါလစ် ဘိုလာရုဇ်နဲ့ ဂျီယိုဗာနီ ဗန် ဘရွန်ဟော့စ်တို့ အနီကတ်ပြသခြင်း ခံခဲ့ရပါတယ်။

ဒိုင်လူကြီး အိုင်ဗန်နော့ဗ်ဟာ အနီကတ် ၄ ကတ် အပြင် အဲဒီအချိန်က စံချိန်တင် ဖြစ်ခဲ့တဲ့ အဝါကတ် ၁၆ ကတ် အထိပါ ထုတ်ပြခဲ့ပါသေးတယ်။ အဲဒီ အဝါကတ် အများဆုံး စံချိန် ကိုတော့ ၂၀၂၂ ခုနှစ် အာဂျင်တီးနားနဲ့ နယ်သာလန် တို့ရဲ့ ကွာတားဖိုင်နယ် ပွဲစဉ်မှာ စပိန်ဒိုင်လူကြီး အန်တိုနီယို မာတူး လာဟို့ဇ်က အဝါကတ် ၁၈ ကတ် (ကစားသမားတွေကို ၁၆ ကတ်နဲ့ နည်းပြအဖွဲ့ဝင်တွေကို ၂ ကတ်) ပြသပြီး စံချိန်ချိုးခဲ့ပါတယ်။

အနီကတ် ၄ ကတ် ထွက်ပေါ်ခဲ့တဲ့ပွဲ